فیلم “مدرسه پیرمردها” (۱۳۷۰) به کارگردانی علی سجادی حسینی، یکی از آثار ماندگار سینمای ایران است که با طنزی ظریف به زندگی سالمندان و بازگشت آنها به روزهای جوانی میپردازد. این کمدی کلاسیک با بازیگران برجستهای چون اکبر عبدی، سعید پورصمیمی و بسیاری دیگر، خاطرات نوستالژیکی را برای مخاطبان زنده میکند. متأسفانه، برخی از بازیگران این فیلم دیگر در میان ما نیستند و یاد آنها را با مرور بر زندگی و دستاوردهای هنریشان گرامی میداریم. این مقاله به یاد آنها نوشته شده تا میراثشان در سینمای ایران حفظ شود.
مهدی فتحی
مهدی فتحی (متولد ۲۵ آذر ۱۳۱۸ – درگذشت ۲۹ اسفند ۱۳۸۲) بازیگر برجسته ایرانی در صحنه، سینما، تلویزیون و صداپیشگی بود. او کار خود را در استودیو آناهیتا در سال ۱۳۳۸ آغاز کرد و زیر نظر مصطفی اسکویی آموزش دید و اولین نقش سینماییاش را در “زن خونآشام” (۱۳۴۶) ایفا کرد. فتحی در فیلمهای متعددی چون “توحفهها” (۱۳۶۶)، “کشتی آنجلیکا” (۱۳۶۸) و “اعتراض” (۱۳۷۹) ظاهر شد و همچنین نمایشنامه “سوسنگرد” را کارگردانی کرد و به سینمای ایران با نقشهای متنوعش غنا بخشید.
عطاءالله زاهد
عطاءالله زاهد (متولد ۱۲۹۴ – درگذشت ۱۵ آبان ۱۳۷۰) بازیگر، کارگردان، تهیهکننده و مدرس ایرانی بود که کار خود را در ۹ سالگی در تئاتر آغاز کرد و مدرک کارشناسی ادبیات را از دانشگاه تهران گرفت. او مؤسس مشترک حسینیه ارشاد بود و دورههای تئاتر و سینما تدریس میکرد و به عنوان فیلمنامهنویس در فیلمهایی چون “حادثه زندگی” (۱۳۳۴) و “بازگشت به زندگی” (۱۳۳۶) همکاری داشت. زاهد کارگردانی و تهیهکنندگی آثاری مانند “بوسه مادر” (۱۳۳۵) و “منتظر” (۱۳۳۷) را بر عهده داشت و در فیلمهایی چون “سمندر” (۱۳۶۴) و “مادیان” (۱۳۶۵) و سریال “هزاردستان” (۱۳۶۶) نقشآفرینی کرد.
جمال اجلالی
جمال اجلالی (متولد ۲۰ خرداد ۱۳۲۶ – درگذشت ۸ تیر ۱۴۰۴) بازیگر ایرانی تئاتر، سینما و تلویزیون بود که در دانشکده هنرهای زیبا تحصیل کرد و کار خود را در ۱۳۴۸ آغاز کرد. نقشهای برجسته او شامل بازی در فیلم “همه وسوسههای زمین” (۱۳۶۸) و نمایشهای تئاتری چون “مرغ دریایی” (۱۳۵۶)، “ازدواج آقای میسیسیپی” (۱۳۶۸) و “دایره گچی قفقازی” (۱۳۷۷) میشود. اجلالی تا سال ۱۴۰۴ به سینمای ایران کمک کرد و در سن ۷۸ سالگی درگذشت.
علیاصغر گرمسیری
علیاصغر گرمسیری (متولد ۱۲۹۰ در تهران – درگذشت ۱۹ آذر ۱۳۷۹، در سن ۸۹ سالگی) بازیگر برجسته تئاتر و سینمای ایران بود که کار خود را در ۱۳۰۵ با گروه کمدی ایران آغاز کرد و بیش از ۶۰ نمایش را کارگردانی و بازی کرد، از جمله اقتباسهایی از “خسرو و شیرین” و “لیلی و مجنون” و ۱۴ فیلمنامه نوشت. او به عنوان چهره کلیدی تئاتر ایران، ۲۱ سال در هنرستان هنرپیشگی تدریس کرد و شاگردانی چون علی نصیریان و محسن مهدوی تربیت کرد. فعالیت سینماییاش از ۱۳۳۶ آغاز شد و نقشهای مهمی در فیلمهایی چون “ناخدا خورشید” (۱۳۶۵) ایفا کرد و مدال درجه یک هنری از وزارت فرهنگ دریافت کرد.
سروش خلیلی
سروش خلیلی (متولد ۲۵ اسفند ۱۳۱۵ در آستارا، ایران – درگذشت ۱ فروردین ۱۳۸۵) بازیگر برجسته ایرانی در تئاتر، سینما و تلویزیون بود که کار خود را در دهه ۱۳۳۰ در تئاتر آغاز کرد و گروه هنری اسکار را بنیان گذاشت و زیر نظر عبدالحسین نوشین و صمد صباحی آموزش دید و سپس به سینما و تلویزیون رفت. نقشهای برجسته او شامل کار اولیه در سینما با “یکی بود، یکی نبود” (۱۳۳۷) و حضور گسترده در سریالهایی چون “هزاردستان” (۱۳۵۷–۱۳۶۶) و “امیرکبیر” (۱۳۶۲–۱۳۶۳) میشود و به هنرهای نمایشی ایران با نقشهای متنوعش کمک کرد.
محمود بنفشهخواه
محمود بنفشهخواه (متولد ۲۷ مهر ۱۳۲۱ – درگذشت ۱۸ فروردین ۱۳۸۹) بازیگر ایرانی سینما، تئاتر و تلویزیون بود که برادر رضا بنفشهخواه و عموی بیژن بنفشهخواه بود. او کار خود را در تئاتر در سال ۱۳۵۲ با نمایش “در عمق” آغاز کرد و اولین نقش تلویزیونیاش را در سال ۱۳۶۵ در سریال “ماجراهای آقای خیرخواه” ایفا کرد و اولین فیلم سینماییاش “مدرسه پیرمردها” (۱۳۷۰) بود. او در نزدیک به ۴۰ سال فعالیت، در فیلمهایی چون “پسر آدم، دختر حوا” (۱۳۸۷)، “تاکسی نارنجی” (۱۳۸۷) و سریالهایی چون “مختارنامه” (۱۳۸۲–۱۳۸۷) نقشآفرینی کرد و عضو انجمن بازیگران ایران، خانه سینما و خانه تئاتر بود.
اکبر دودکار
اکبر دودکار (متولد ۱۳۰۴ – درگذشت ۱ مرداد ۱۳۸۴) بازیگر ایرانی بود که فعالیت خود را در تئاتر در رشت آغاز کرد و پس از بازنشستگی از ارتش در ۱۳۵۰ به تئاتر دهقان تهران پیوست و در سریالهای تلویزیونی معروفی چون “دایی جان ناپلئون” (۱۳۵۵) و “هزاردستان” (۱۳۵۷–۱۳۶۴) ظاهر شد. او در سن ۷۹ سالگی بر اثر نارسایی قلبی درگذشت و در بخش هنرمندان بهشت زهرا دفن شد.
جعفر بزرگی
جعفر بزرگی (متولد ۱۳ اردیبهشت ۱۲۹۶ – درگذشت ۵ مرداد ۱۳۸۵) خواننده و بازیگر ایرانی بود که در سینما، رادیو و تلویزیون از ۱۳۱۷ تا ۱۳۸۴ فعالیت کرد. او در فیلمهای معروفی چون “کوچولوی خوششانس” (۱۳۸۲)، “سگکشی” (۱۳۷۹) و “شور عشق” (۱۳۷۹) ظاهر شد و در سریالهایی مانند “رانتخوار کوچک” (۱۳۸۱) و “زیر آسمان شهر” (۱۳۷۹) نقشآفرینی کرد.
حمیدرضا مرادی
حمیدرضا مرادی از بازیگران کودک فیلم نوستالژی مدرسه پیرمردها بود. متاسفانه او در سن ۴۵ سالگی و در ۱۵ آبان ۱۴۰۲ بر اثر ایست قلبی درگذشت. او در فیلمهایی چون “سفر استثنایی” (۱۳۶۹)، “فرار از دام” (۱۳۷۳) و “سکوت” (۱۳۷۰) شناخته شده است.













