در پی تشدید تدابیر امنیتی و مقابله با نفوذ سرویسهای بیگانه، پرونده یکی از مهرههای عملیاتی موساد در ایران به ایستگاه پایانی رسید. عقیل کشاورز، دانشجوی معماری که تحت پوشش فعالیتهای تحصیلی و حرفهای به همکاری گسترده با سرویسهای اطلاعاتی اسرائیل پرداخته بود، پس از طی مراحل قانونی و تأیید حکم در دیوان عالی کشور، به سزای اعمال خود رسید.
پیشینه خانوادگی و زندگی شخصی
عقیل کشاورز متولد سال ۱۳۷۷ در شهر اصفهان بود. او فرزند جواد کشاورز و دارای اصالتی اصفهانی بود که در خانوادهای با گرایشهای سیاسی خاص بزرگ شد.
طبق اسناد پرونده، خانواده او دارای تمایلات سلطنتطلبانه بودند و عموی وی نیز سابقه هواداری و عضویت در سازمان مجاهدین خلق (MEK) را در کارنامه داشت. این زمینههای خانوادگی به عنوان یکی از عوامل مؤثر در جذب و هدایت او به سمت فعالیتهای ضد امنیتی عنوان شده است.
از مهندسی معدن تا تخصص در معماری
مسیر تحصیلی کشاورز با فراز و نشیبهایی همراه بود. او در سال ۱۳۹۴ در رشته مهندسی معدن دانشگاه شاهرود پذیرفته شد، اما پس از گذراندن سه ترم، به دلیل عدم موفقیت در دروس، از این رشته انصراف داد و به معماری تغییر رشته داد. او مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد خود را در همین رشته ادامه داد و حتی مقالاتی علمی در حوزه «معماری اقلیمی» منتشر کرد. به نظر میرسد وی از تخصص خود در معماری به عنوان پوششی برای تردد در اماکن مختلف و نقشهبرداری استفاده میکرده است.
ارتباط با موساد و انجام بیش از ۲۰۰ مأموریت
بر اساس گزارشهای رسمی، ارتباط کشاورز با سرویس اطلاعاتی اسرائیل و ارتش این کشور از طریق فضای مجازی شکل گرفت. او متهم شد که در ازای دریافت مبالغی به صورت ارز دیجیتال، بیش از ۲۰۰ مأموریت حساس را برای بیگانگان به انجام رسانده است. فعالیتهای او تنها به جاسوسی محدود نمیشد، بلکه شامل همکاری با گروههای وابسته به سازمان مجاهدین خلق برای انجام اقداماتی نظیر شعارنویسی و ارسال تصاویر نیز بود.
جدول جامع مشخصات و فعالیتهای عقیل کشاورز
| محور | جزئیات دقیق و دادههای پرونده |
|---|---|
| نام و سن | عقیل کشاورز، ۲۷ ساله |
| محل تولد و اصالت | اصفهان (متولد ۱۳۷۷) |
| تحصیلات | کارشناسی ارشد معماری (دانشگاه شاهرود) – دانشجوی سابق مهندسی معدن |
| زمینه خانوادگی | فرزند جواد کشاورز؛ گرایش سلطنتطلبانه خانواده؛ سابقه عضویت عمو در MEK |
| نوع مأموریتها | عکاسی و فیلمبرداری از اماکن نظامی، نصب فرستندههای جاسوسی، نظرسنجی افکار عمومی، ارزیابی ترافیک |
| شهرهای مورد هدف | تهران، اصفهان، ارومیه و شاهرود |
| نحوه پرداخت | ارز دیجیتال (کریپتوکارنسی) |
| نحوه دستگیری | اردیبهشت ۱۴۰۴ در ارومیه، هنگام عکاسی از ستاد لشکر پیاده |
| مرجع صادرکننده حکم | شعبه اول دادگاه انقلاب ارومیه (قاضی سجاد دوستی) |
دستگیری و کشف دفترچه کدگذاری شده
سرانجام در اردیبهشت ماه سال ۱۴۰۴، مأموران حفاظت ارتش در ارومیه متوجه فردی شدند که در حال عکاسی از ساختمان حساس ستاد لشکر پیاده بود. پس از بازداشت عقیل کشاورز و بازرسی از لوازم وی، یک دفترچه کدگذاری شده حاوی نام نهادهای امنیتی و اطلاعاتی حساس کشف شد که پرده از ابعاد گسترده فعالیتهای وی برداشت.
روند قضایی و اجرای حکم
پس از بازداشت، وی تحت بازجوییهای فنی قرار گرفت و سپس به زندان اوین منتقل شد. در پی حوادث جنگ ۱۲ روزه و بمباران بخشی از زندان اوین توسط اسرائیل، وی برای امنیت بیشتر و تداوم روند قضایی به زندان مرکزی ارومیه منتقل گردید. پرونده وی در شعبه اول دادگاه انقلاب ارومیه به ریاست قاضی سجاد دوستی بررسی و به دلیل همکاری مستقیم با دشمن و جاسوسی، حکم اعدام صادر شد.
این حکم پس از تأیید در دیوان عالی کشور، در سحرگاه ۲۹ آذر ۱۴۰۴ (۲۰ دسامبر ۲۰۲۵) در زندان مرکزی ارومیه به مرحله اجرا درآمد. خانواده وی یک روز پیش از اعدام، ملاقاتی کوتاه با وی داشتند. اعدام عقیل کشاورز دهمین مورد از اجرای احکام جاسوسان از خرداد ۱۴۰۴ به بعد است که نشاندهنده قاطعیت دستگاه قضا در برخورد با پروندههای نفوذ پس از جنگ اخیر میباشد.
خلاصه زمانی رویدادهای کلیدی
| سال/تاریخ | رویداد |
|---|---|
| ۱۳۹۴ | ورود به رشته مهندسی معدن و انصراف پس از ۳ ترم |
| ۱۴۰۱ | آغاز گزارشها مبنی بر همکاری با گروههای معاند |
| اردیبهشت ۱۴۰۴ | بازداشت در ارومیه و کشف دفترچه جاسوسی |
| تابستان ۱۴۰۴ | صدور حکم اعدام توسط دادگاه انقلاب ارومیه |
| ۲۹ آذر ۱۴۰۴ | اجرای حکم اعدام در زندان ارومیه |
پرونده عقیل کشاورز نمونهای از تلاش سرویسهای بیگانه برای سوءاستفاده از تخصصهای دانشگاهی و زمینههای خانوادگی جهت ضربه زدن به امنیت ملی بود که با هوشیاری نهادهای امنیتی و نظامی به سرانجام خود رسید.
